MH17 of de nietigheyt van ‘s mensen leven

Voor woens­dag 23 juli 2014 besloot het kabi­net een dag van nationale rouw af te kondi­gen in ver­band met het neer­halen  van de MH17 boven de Oekraïne. Bij deze ramp met een geza­men­lijke vlucht van Malaysia Air­ways en de KLM ver­loren bijna twee­hon­derd Ned­er­lan­ders het leven. Het fenomeen ‘Dag van Nationale Rouw’ was in Ned­er­land vri­jwel onbek­end, maar de roep om zo’n mogelijkheid van mas­saal medeleven met de slachtof­fers werd de afgelopen dagen steeds sterker. De vraag was echter hoe hier invulling aan gegeven zou moeten en kun­nen wor­den. De plechtighe­den con­cen­treer­den zich rond de terug­keer van de eerste tien­tallen stof­fe­lijke over­schot­ten op vliegveld Eind­hoven en de over­breng­ing van de kisten naar Hil­ver­sum, waar iden­ti­fi­catie zal plaatsvin­den. Er is een min­uut stilte in acht genomen en de kerkklokken zijn geluid. Maar voor het overige is de invulling overge­laten aan het par­ti­c­uliere ini­ti­atief. Uit Twit­ter­berichten blijkt dat op aller­lei manieren let­ter­lijk en figu­urlijk is stilges­taan bij het tragis­che lot van de pas­sagiers. Het kabi­net had alleen een vlag– en luidin­struc­tie gegeven en liet de verdere invulling over aan het ini­ti­atief van burg­ers. De wijze waarop dit werd opgepikt maakt weer eens duidelijk dat spon­tan­iteit niet geor­gan­iseerd hoeft te wor­den, maar het meest geloofwaardig is als het van onderop komt; vanuit de samen­lev­ing zelf.

Prent Het zal toe­val zijn geweest, maar uit­gerek­end in deze tri­este dagen kreeg ik per mail van een lezer, de heer Frans Lau­ren­tius uit Mid­del­burg, een foto toeges­tu­urd van een achttiende-eeuwse prent met een wel zeer toepas­selijk thema: de nietigheyt van ‘s mensen leven.  Bij een ramp als deze wordt ieder mens onver­mi­jdelijk terugge­wor­pen op dit besef, zij het voor velen niet meer religieus ingek­leurd zoals in die dagen gebruike­lijk. De afbeeld­ing die mij werd toege­zon­den betreft een prent die is gedrukt in Haar­lem door M. Clyn­hens en blijkt exact zelfde prent die ik vorig jaar wist te bemachti­gen. Mijn exem­plaar werd echter niet in Haar­lem gedrukt, maar in Gouda door de boek­drukker Lukas Klop­pen­burg. Grote ver­schil is echter dat de Haar­lemse prent fraai met de hand is ingek­leurd. DSC06094 De stichtelijke tekst op de prent is van de hand van de Goudse dichter Jan van Hoogstraten (1662–1736). Hij woonde van 1697 tot 1718 in Gouda, waar hij werkzaam was als “com­mis ter Recherge van d’admodiatie wegens ‘t Ed. mo: col­legie ter admi­raliteyt op de Mase”, een soort FIOD (Fis­cale Opsporings– en Inlichtin­gen­di­enst). Hij genoot de bescherming van twee vooraanstaande regen­ten, Gov­aert Cincq en Arent van der Burgh en woonde aan de West­haven. Hij ver­loor hun steun na een con­flict over de uit­gave van een bun­del van de dichter Dul­laert en werd daarom overge­plaatst naar Tiel. De prent wordt niet ver­meld in STCN. Zij is slechts bek­end uit J.G. Fred­eriks en F.Jos. van den Bran­den, Biographisch woor­den­boek Biographisch woor­den­boek der Noord– en Zuidned­er­land­sche let­terkunde (Ams­ter­dam 1888–1891), waar het blad staat omschreven als “Zin­neprent in ver­schei­j­den ver­sjes, bestaande op de nietigheid des men­sche­lijken lev­ens (in plano)”. Vraag aan de lez­ers: zijn er meer edi­ties bek­end van deze prent dan de Haar­lemse en de Goudse?

Dit bericht is geplaatst in Nieuws. Bookmark de permalink.

Reacties zijn gesloten.